خانه های تاریخی ماسوله محتاج نگاه جدی‌تر

  ۲۸ آبان ۱۳۸۷

خبرگزاری میراث فرهنگی، در پی تخریب‌های اخیر خانه‌ها و بناهای تاریخی ماسوله، پایگاه میراث فرهنگی و گردشگری این شهر تاریخی، درخواست مرمت اضطراری ۱۷ بنا و خانه ماسوله را در اولویت برنامه‌های نجات بخشی خود قرار داد. گزارش این ۱۷ بنا به منظور تخصیص اعتبار راهی تهران شده است.

به گزارش CHN چندی پیش و در پی بارندگی‌های اخیر شهر تاریخی ماسوله ۲۶خانه تاریخی ویران شدند. این اتفاق به دلیل انجام نشدن مرمت‌های اصولی و آسیب پذیر بودن خانه ها رخ داد.

شدت تخریب برخی از خانه‌ها تا اندازه‌‌ای بود که آواری از مصالح ، خشت و گل وسنگ به همراه تیرهای چوبی در و پنجره، گذرها و مسیر های آمد و شد را کاملا بسته بود.

در این بین پایگاه میراث فرهنگی و گردشگری ماسوله به منظور نجات برخی خانه‌های ارزشمند این شهر، گزارشی مبنی بر مرمت اضطراری ۱۷ خانه تهیه کرده است.

این برنامه مرمتی که به منظور نجات بخشی آثار تاریخی تهیه شده برای تخصیص اعتبار راهی تهران شده است اما هنوز از سرنوشت بودجه مرمت خانه‌های تاریخی ماسوله خبری نیست.

گزارش تهیه شده از سوی پایگاه میراث فرهنگی ماسوله عبارت است از مرمت راسته دوطبقه کفابازار که یکی از راسته های مهم بازار بوده و به دلیل عدم استفاده مالکان، هم چنین بار بیش از اندازه پشت بام و رطوبت های نزولی در حال تخریب است.

درحال حاضر، پشت بام و طبقه اول یکی از دهنه ها به طور کامل تخریب شده و دهانه های دیگر نیز در حال تخریب هستند.

راسته های یک طبقه بازار یکی دیگر از بناهای اضطراری ماسوله است. این راسته از ناحیه پشت بام دچار آسیب جدی شده و در صورتی که عملیات مرمتی انجام نپذیرد شاهد تخریب این راسته های قدیمی و با ارزش خواهیم بود.

منزل زعفر ارفعی یکی از خانه های تخریب شده است.

این بنای دو طبقه قدیمی در محله خانه بر واقع شده و با شماره ۵۲۸۲ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است.

در حال حاضر قسمت قابل توجهی از پشت بام و دیوارهای داخلی به دلیل نفوذ رطوبت نزولی و عدم تحمل بار سقف تخریب شده است و در صورت عدم انجام عملیات مرمتی به موقع شاهد تخریب کامل بنا خواهیم بود.

خانه میرزا حسین گودرزی بنایی دو طبقه و قدیمی، دارای تالار و بازشوهای چوبی باارزش در محله کشه سر است که از ناحیه پشت بام دچار تخریب شده است. مالکان این بنا به دلیل عدم تمکن مالی قادر به مرمت آن نیستند و در صورت عدم انجام عملیات مرمتی امکان تخریب پشت بام بنا وجود دارد.

کاروانسرای حاجی فیض از معدود کاروان سراهای قدیمی باقی مانده ماسوله است. این بنای سه طبقه قدیمی با بازشوهای باارزش با شماره ۵۲۴۰ در فهرست آثار ملی نیز به ثبت رسیده است. در حال حاضر قسمتی از پشت بام و دامنه آن، و همچنین دیوارهای طبقه دوم در حال تخریب هستند.

یکی دیگر از بناهای تخریب شده مسجد غریب آباد است که از مساجد قدیمی و باارزش ماسوله محسوب می شود. این بنا در معرض آسیب جدی از ناحیه بام و دیوارهای باربر طبقه اول است.

خانه ایوب معراجی، خانه‌ای سه طبقه قدیمی با بازشوهای معماری با ارزش است که با شماره ۵۳۳۱ در فهرست آثار تاریخی به ثبت رسیده و به دلیل فشار زیاد ناشی از بار وارده و نفوذ رطوبت، قسمت قابل توجهی از پشت بام بنای مذکور ریزش کرده که نیازمند عملیات مرمتی است.

خانه سید جلال موسوی که با شماره ۵۲۲۶ در فهرست آثار تاریخی به ثبت رسیده، در حال حاضر از ناحیه پشت بام در معرض خطر تخریب است. با توجه به فرسودگی دیوارهای باربر و نفوذ رطوبت، برای جلوگیری از تخریب بنا بایستی مرمت شود.

خانه علی نراقی هرچند در فهرست میراث ملی ثبت نشده اما بنایی قدیمی و دو طبقه دارای تالار و بازشوهای چوبی باارزش است که قسمتی از پشت بام آن به دلیل نفوذ آب باران و عدم تحمل بار دچار تخریب شده و به قسمت های دیگر نیز آسیب جدی وارد شده است.

خانه خدابخش رحمتی از بناهای بسیار با ارزش و قدیمی، دارای تالار سرتاسری است که با شماره ۵۳۵۴ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده و قسمت انتهایی پشت بام تخریب شده که برای جلوگیری از تخریب کامل باید مرمت شود.

خانه اکبر شرفی نیز از بناهای بسیار قدیمی و باارزش ماسوله است که در سه طبقه و مجاورت امام زاده عون بن علی قرار گرفته است. در قسمت انتهایی پشت بام تخریب صورت گرفته که برای جلوگیری از تخریب کامل بنا باید مرمت به شیوه سنتی انجام پذیرد.

خانه صمدی که تقریبا به طور کامل تخریب شده با شماره ۵۳۴۸ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است. در حال حاضر پشت بام بنا به طور کامل و قسمت هایی از دیوار طبقه اول تخریب شده است. با توجه به درصد تخریب در حال حاضر امکان مرمت و نجات بنا وجود دارد.

خانه جلیل اشجاری از معدود بناهای سه طبقه قدیمی واجد ارزش که قسمتی از پشت بام و دیوارهای داخلی آن تخریب شده است و در حال حاضر نیازمند مرمت دارد.

خانه تقی شوکتی دارای تالار سرتاسری با شماره ۵۲۸۳ در فهرست آثار تاریخی به ثبت رسیده است. در حال حاضر سقف قسمت تالار به طور کامل فرو ریخته است و در صورت بی توجهی کل پشت بام تخریب خواهد شد.

خانه فخرالدین شفیعی دارای تالار سرتاسری است که با شماره ۵۲۸۶ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده و در حال حاضر نیمی از پشت بام بنا و سقف تالار و قسمتی از دیوارهای داخلی به طور کامل فرو ریخته، در صورتی که عملیات مرمتی انجام نپذیرد، تخریب کامل بنا امکان پذیر است.

خانه مهرداد مؤمنیان بنایی دو طبقه قدیمی با بازشوهای باارزش در محله کشه سر ماسوله واقع شده است. بنای مذکور با شماره ۵۳۲۹ در فهرست آثار تاریخی به ثبت رسیده است. در حال حاضر قسمت انتهایی بام به دلیل نفوذ رطوبت در شرف تخریب است. برای حفظ بنا باید عملیات مرمتی انجام پذیرد.

خانه محمد زندی پور بنایی سه طبقه بسیار باارزش و قدیمی در محله خانه بر واقع شده است. بنای مذکور با شماره ۵۱۸۵ در فهرست آثار تاریخی به ثبت رسیده است. در حال حاضر قسمتی از پشت بام دچار آسیب جدی به دلیل نفوذ رطوبت نزولی گردیده، در صورتی که عملیات مرمتی انجام نپذیرد، شاهد تخریب هر چه بیشتر بنا خواهیم بود.

هم اکنون به غیر از بناهای یاد شده نزدیک به ۱۰ بنای تاریخی دیگر نیز در ماسوله وجود دارد که در آستانه تخریب هستند و برخی مالکان این بناهای تاریخی توان مرمت خانه خود را ندارند.

به گفته کارشناسان میراث فرهنگی در صورتی مرمت های اضطراری انجام می گرفت، ماسوله همچون سال های گذشته شاهد این میزان تخریب نبود.

هم اکنون ماسوله با شماره ملی در فهرست میراث ملی به ثبت رسیده و سازمان میراث فرهنگی متولی حفاظت و نگهداری از این اثر ملی است.

در صورتی که تخصیص اعتبارات لازم جهت حفاظت از این آثار صورت نگیرد، در زمستان شاهد تخریب خانه های بیشتری خواهیم بود.